faenfr

عملیات آشکار سرویس‌های مخفی؛ ناشی‌گری یا استراتژی جدید؟

پرونده‌های مربوط به خاشقجی و اسکریپال نشان می‌دهند که سازمان‌های امنیتی آشکارتر از پیش اقدام به حذف فیزیکی مخالفان خود می‌کنند. آیا این جلوه‌ای از رفتار غیرحرفه‌ای سازمان‌های امنیتی است یا بازتابگر یک استراتژی جدید؟

به گزارش کلینی نیوزبه نقل از خبرگزاری دویچه وله آلمان، آیا سیاست اعزام گروه‌های مرگ برای کشتن و حذف فیزیکی مخالفان تبدیل به یک استراتژی جدید سازمان‌های امنیتی شده است؟ کارشناسان مسائل مربوط به سازمان‌های امنیتی در این باره نظری روشن دارند.

به چند پرونده در این باره اشاره کنیم: جمال خاشقجی، سرگئی اسکریپال، ربودن بازرگانی در برلین توسط سازمان امنیت ویتنام و یا قتل برادر ناتنی رهبر کره شمالی، کیم جونگ اون. همه این موارد حکایت از آن دارند که دولت‌ها و سازمان‌های امنیتی آشکارتر از پیش عملیات خود را اجرا می‌کنند و از پنهان‌کاری و تلاش برای مخفی نگاه‌داشتن این عملیات نیز اثری در کار نیست.

اریش اشمیدت‌ان‌بوم، یکی از کارشناسان مسائل امنیتی گفته است که بازار "چیزهای مرطوب" مجددا رونق گرفته است. در اینجا مراد از "چیزهای مرطوب" عملیات خونین است. در واقع، در ادبیات آشنای سازمان جاسوسی روسیه، ک‌گ‌ب، آن دسته از عملیاتی است که توسط سازمان‌های امنیتی صورت می‌گرفتند و منجر به خون‌ریزی می‌شدند، را چنین می‌نامیدند.

به باور این کارشناس مسائل امنیتی، دور جدید این عملیات از سال ۲۰۰۶ شروع شده است. در آن هنگام یکی از ماموران پیشین روسیه به نام آلکساندر لیت‌ویننکو در اثر تماس با پلونیوم ۲۱۰ مسموم می‌شود.

پزشکان بیمارستان وابسته به دانشکده پزشکی لندن ۲۳ روز تلاش کردند تا جان او را نجات دهند. گفته می‌شود که لیت‌ویننکو خیلی زود متوجه مسمومیت خود شده بود. او در مصاحبه‌ای که چند ساعت پیش از مرگش با نشریه "تایمز" انجام داد، گفته بود: «حرامزاده‌ها ترتیب من را دادند، ولی نمی‌توانند همه را از پای درآورند.»

لیت‌ویننکو که بود؟

آلکساندر لیت‌ویننکو در سال‌های آخر دهه ۹۰ مسئول پیگیری موارد فساد مالی در سرویس امنیت فدرال روسیه (FSB) بود. این سازمان امنیتی عملا جایگزین سازمان امنیت پیشین روسیه، یعنی ک‌گ‌ب شده بود. یعنی جایگزین سازمانی که ریاست آن را در آن ایام ولادیمیر پوتین برعهده داشت.

نتایج پیگیری لیت‌ویننکو باعث خشم مدیران او شد. لیت‌ویننکو از اینکه اقدامی برای مقابله با فساد در آن سازمان صورت نگرفته بود، ابراز نارضایتی کرده بود. در سال ۱۹۹۸، پس از آنکه او از توطئه قتل یکی از ثروتمندان روسیه به نام بوریس برژوفسکی پرده برگرفته بود، به اتهام سوءاستفاده از موقعیت شغلی به زندان افتاد.

لیت‌ویننکو در سال ۲۰۰۰ موفق به فرار شد و به ترکیه گریخت و از آنجا به انگلستان رفت و در آن کشور تقاضای پناهندگی داد. مقامات انگلستان با تقاضای پناهندگی او موافقت کردند.

گرچه پرونده قتل و مسمومیت این مامور پیشین سازمان امنیتی روسیه تا امروز نیز کاملا روشن نشده است، اما اشمیدت ان‌بون معتقد است که قتل او توسط سرویس امنیت فدرال روسیه (FSB) صورت گرفته است.

شلختگی در کار سازمان‌های امنیتی؟

عاملان حمله به سرگئی اسکریپال و یولیا، دخترش در ماه مارس سال ۲۰۱۸ نیز دقیقا از شیوه و راهکار مشابهی برای حذف فیزیکی او استفاده کرده بودند. این مامور پیشین امنیتی روسیه نیز در اثر تماس با یک سم مهلک مسموم شده بود. سرگئی اسکریپال و دخترش از این حمله جان سالم به‌در بردند.

باید یادآور شد که عاملان این حمله از سم نوویچوک استفاده کرده بودند که سمی مهلک است و در دوران اتحاد جماهیر شوروی تولید می‌شد.

اکنون این پرسش مطرح می‌شود که آیا این نوع حملات و سوءقصدها بازتابگر نوعی رفتار غیرحرفه‌ای و شلختگی سازمان‌های امنیتی است یا جلوه‌ای از یک استراتژی جدید؟

پروفسور ولفگانگ کریگر، استاد دانشگاه ماربورگ که یکی از کارشناسان برجسته مسائل مربوط به سازمان‌های اطلاعاتی و امنیتی بین‌المللی است، بر این باور است که: «آشکارا دیده می‌شود که سازمان‌های امنیتی این روزها در قیاس با گذشته، تلاشی برای پنهان‌کاری نمی‌کنند.»

کریگر معتقد است که سازمان‌های امنیتی در حال حاضر کمتر از شیوه‌ایی هم‌چون سوءقصد با خودرو و صحنه‌سازی‌های شبیه به "سوانح" رانندگی بهره می‌گیرند. او می‌گوید این شیوه‌ها دیگر نخ‌نما شده و از "مد" افتاده‌اند.

روسیه و تعقیب بی‌رحمانه‌"خائن‌‌ها"

سرگئی اسکریپال برای سازمان امنیت ارتش روسیه (GRU) کار می‌کرد. اما در عین حال با سازمان اطلاعات مخفی بریتانیا (MI6) نیز همکاری داشت. در سال ۲۰۰۴ اسکریپال در روسیه به اتهام خیانت به کشور دستگیر و به ۱۳ سال زندان محکوم شد. در سال ۲۰۱۰ اسکریپال در چارچوب یک تبادل بین‌المللی اسرا، پیش از پایان دوران زندان خود آزاد شد و به بریتانیا رفت و تقاضای پناهندگی داد.

به باور ولفگانگ کریگر، پرونده اسکریپال آشکارا حکایت از آن دارد که در شیوه و راهکار سازمان امنیت امروز روسیه و شیوه کار ک‌گ‌ب تفاوت زیادی مشاهده نمی‌شود. قربانیان این حملات و سوءقصدها عموما ماموران سازمان‌های امنیتی روسیه بوده که در عین حال برای سازمان امنیتی کشورهای دیگر نیز جاسوسی می‌کردند یا به سازمان‌های امنیتی کشورهای دیگر پیوسته بودند.

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

برچسب

شما اینجا هستسد:اخبار-گزارش ویژه خبری-عملیات آشکار سرویس‌های مخفی؛ ناشی‌گری یا استراتژی جدید؟